EEN FRANS RIJBEWIJS (14052021)

Op aanraden van een in deze ervaringsdeskundige vriend begin ik bijna een jaar voordat het verlengd moet worden met de voorbereidingen voor het omwisselen van mijn Nederlandse rijbewijs voor een Frans exemplaar. Tijdens de ruim 30 jaar dat ik in Afrika en Latijns-Amerika woonde en werkte, was het verlengen van mijn NL rijbewijs nooit een probleem, maar nu ik sinds oktober 2017 in Frankrijk woon, is de Europese regelgeving van toepassing. Die schrijft voor dat dat dan niet langer in Nederland kan, maar moet gebeuren in het EU-land waar je woont, alwaar je dan probleemloos hetzelfde Europese model rijbewijs zou kunnen krijgen. Een rijbewijs aanvragen of verlengen in Frankrijk gebeurt sinds maart 2020 geheel online en begint met op de website van de ANTS – Agence Nationale des Tritres Sécurisés – je voor- en achternaam, telefoonnummer en emailadres te registreren. ANTS is de Franse overheidsdienst belast met het afgeven van een viertal titres sécurisés - rijbewijzen, paspoorten, identiteitskaarten en kentekenbewijzen – documenten met een chip ter beveiliging van de persoonlijke gegevens die, behalve het paspoort, het formaat van een betaalpas hebben. Na te zijn geregistreerd, krijg ik toegang tot de pagina Permis de Conduire en kan, na mijn naam, waar en wanneer ik ben geboren, of ik een man of een vrouw ben en mijn adres te hebben opgegeven, beginnen met het aanvragen van het Franse rijbewijs.

Allereerst wil men weten waarom ik de aanvrage doe, of die al dan niet wordt gedaan door een volwassene en of het gaat om het omwisselen van een EU-rijbewijs, of ik legaal in Frankrijk verblijf en hoe ik aan de kost kom. Niet al te moeilijk, net zomin als op het eerste gezicht het volgende: pasfoto en handtekening. Er zit echter een addertje onder het gras want het gaat niet om een alledaagse pasfoto maar om een photo numerique, die alleen kan worden gemaakt bij een door de ANTS erkende fotograaf. Er staat gelukkig een link bij die doorverwijst naar een pagina waarop die zijn te vinden. Ik bof, er is één bij mij om de hoek! Zoals waar ook ter wereld moet je tegen een neutrale achtergrond op een krukje gaan zitten, wordt een foto gemaakt, waarna op een soort iPad in een klein vakje een handtekening moet worden gezet. Daarna moet even worden gewacht. Bij het overhandigen van het eindresultaat – een kaartje formaat prentbriefkaart met daarop 2 pasfoto's, wat tekst, mijn handtekening, het logo van het ANTS en een blauwe balk met daarin een code – geeft de fotograaf desgevraagd uitleg. De foto en handtekening zijn door hem gelijk na het maken bij het ANTS geregistreerd, die voegen de code toe waarna de fotograaf de ”prentbriefkaart” kan afdrukken. En ja hoor, als ik weer thuis op de website die code registreer, verschijnen de pasfoto en handtekening bij mijn persoonlijke gegevens. De Franse overheid weet nu precies wie ik ben, waar ik woon, kent mijn telefoonnumer en emailadres, hoe ik eruit zie en wat mijn handtekening is en kan ik beginnen met het bij elkaar sprokkelen van de pièces justificatives, de documenten die moeten aantonen dat ik kwalificeer voor een Frans rijbewijs.

Toen ik in Frankrijk ging wonen en me wilde gaan inschrijven in de burgerlijke stand, keek men mij in het Hotel de Ville enigszins bevreemd aan. “En als ik dan een bewijs van woonplaats nodig heb?” Nou dat kon ik zelf van de website van het electriciteitsbedrijf halen en afdrukken. Aldus was het eerste document een fluitje van een cent. Wanneer ik in Frankrijk was komen wonen dacht ik aan te kunnen tonen met de koopacte van mijn huis, een kopie van mijn rijbewijs en paspoort bevestigden mijn identiteit, nu nog een kopie van mijn geboorteacte en dan kon de aanvraag worden ingediend. ANTS bevestigde op 7 juli 2020 de ontvangst ervan. Half november ontving ik een mail dat “bepaalde gegevens” ontbraken, zonder te zeggen welke, toen er half december nog geen antwoord was op mijn vraag welke dan wel, nog maar eens geprobeerd. “Il est nécessaire de patienter quelques jours” oftewel “geduld oefenen” is de omgaande reactie. Het is inmiddels 2021, ik roep de hulp in van mijn verzekeringsagent die de informatielijn belt en een lang gesprek voert dat niets oplevert. Als ik nieuwe pasfoto's wil gaan maken, de geldigheidsduur van de oude is verlopen, blijkt dat de fotograaf om de hoek is vertrokken, 20 kilometer verderop dan maar. Half februari. Bij het opladen van de nieuwe foto's zie ik dat er als het bewijs dat ik echt in Frankrijk woon een kopie van mijn belastingaanslag moet worden opgestuurd. Klaar nu? Niet echt. Eind maart kom ik er achter dat er opeens een echtheidsverklaring van de Rijksdient voor het Wegverkeer nodig is waarin wordt bevestigd dat ik de houder van het rijbewijs ben, in welke categorieën ik bevoegd ben te rijden en dat mij de rijbevoegdheid niet is ontzegd. Met als laatste hindernis: de verklaring kan niet in het Frans worden afgegeven en zal daarom door een beëdigde tolk/vertaler moeten worden vertaald. Twee weken voordat mijn rijbewijs op 6 mei verloopt, heb ik alles rond. Op 10 mei komt de verlossende mail dat mijn originele NL rijbewijs moet worden opgestuurd en dat ik daarna mijn Franse permis de conduire kan verwachten. Nog heel even geduld oefenen dus.