MASQUE OBLIGATOIRE (11092020)

Louis, met wie ik al ruim 45 bevriend ben, woont een paar dorpjes verderop van waar ik sinds een jaar of drie woon. Aan de onderkant van de Ardennen, niet al te ver van de Belgisch-Franse grens. Hoewel.... zijn dorpje ligt op loopafstand van België, mij kost het om en nabij een half uur met de auto. Lou komt even bijpraten na een weekje Nederland waar hij in Hoek van Holland bij een van zijn dochters wat heeft geklust. Hoe was het? willen wij dan graag van elkaar weten en/of aan elkaar vertellen. De verontwaardiging straalt van zijn gezicht als hij vertelt dat ie af en toe naar de bouwmarkt was geweest om materialen te kopen en hoe dat was geweest: “Ik was de enige die een mondkapje droeg en liep er helemaal voor lul bij!“ Door een wat ongelukkige samenloop van omstandigheden had ik tijdens het door de Franse overheid uitgevaardigde confinement, dat in goed Nederlands lockdown heet, van midden maart tot midden juni met relatief veel bewegingsvrijheid in Rotterdam vastgezeten en mocht hij in Frankrijk niet meer dan een uur per dag de deur uit met een vooraf ingevuld formulier dat te pas en vooral te onpas door de gendarmes werd gecontroleerd, zijn we wel aan de verschillende benadering van het virus gewend, maar dit. Zonder er bij na te denken deed hij gewoontegetrouw zijn mondkapje om toen hij de winkel inliep, masque obligatoire - mondkapje verplicht is het in la Douce France in openbare gebouwen en de winkels, in de regio waar wij wonen wordt er niet moeilijk over gedaan. Daarnaast is het in een aantal grote steden zoals Parijs, Straatsburg, Lyon en Marseille op straat verplicht een mondkapje te dragen, net zoals dat korte tijd “bij wijze van proef“ het geval was in het centrum van Amsterdam en Rotterdam om vast te stellen of men zich dan beter aan de “anderhalve meter“ zou gaan houden. Nadat was gebleken dat dit niet zo was, is de proef begin september beëindigd omdat het dragen van die mondkapjes dus eigenlijk zinloos zou zijn.

Toen ik dat las schoot het eind juli in de Volkskrant gepubliceerde opinieartikel van François Lenfant, een Fransman die in Amsterdam woont en werkt en van daar volgens zijn website: consulting services in monitoring & evaluation, research, training and policy analysis in peacebuilding, post-conflict reconciliation and economic development in West-Afrika aanbiedt, me weer te binnen. Onder de kop "Zijn Nederlanders echt slimmer dan wij Fransen?" legde Lenfant de nogal verschillende aanpak van het coronavirus in beide landen onder de loep. Omdat ik meen uit eigen ervaring hierover mee te kunnen praten, lees ik zo'n artikel dan met veel belangstelling. Om te beginnen heet corona in Frankrijk le covid en liggen de betweters niet zo opzichtig dwars tegen de overheidsmaatregelen die proberen het beheersbaar te houden. In mijn Franse bouwmarkt of supermarkt heeft iedereen als vanzelfsprekend een mondkapje voor en hoeft er geen bewaking te surveilleren, zoals ik begin augustus nog in het centrum van Rotterdam meemaakte, om dat af te dwingen. Dit is wat Tommy Wieringa onlangs in zijn zaterdagse NRC-column onder de kop Gevaarlijke gekken schreef: In Nederland liet het stabiele genie Baudet zich ontvallen dat hij Willem Engel van Viruswaarheid ‘achter de schermen’ steunt – dat is de man die vorige week opriep geen afstand te houden, je niet te laten testen bij klachten en stickers en posters met coronainstructies te verwijderen, waar zijn volgelingen driftig gehoor aan gaven. Graag zien we die principiële houding terug wanneer ze moeten worden opgenomen op de IC. Dat een principiële houding consequeties kan hebben, ondervond een agressieve passagier op een Transaviavlucht die weigerde een mondkapje te dragen omdat hij naar eigen zeggen “niet bij de kudde schapen hoort.” Hij wist niet wat hem overkwam toen de Portugese politie hem op verzoek van de gezagvoerder van boord haalde en daarmee voorkwam dat hij met die kudde schapen terug naar huis moest vliegen.

Begin deze week was ik onverwacht kort in Rotterdam, met het mondkapje in de kontzak van de spijkerbroek, en trof daar een vrijwel mondkapjesloos stadscentrum, alsof het coronavirus er niet langer in de lucht zit. Dat in Nederland het dragen van een mondkapje, met uitzondering van het OV omdat het daar vrijwel onmogelijk is om 1.5 meter afstand te houden, niet verplicht is, bevreemdt mij in het buitenland. Zo wordt het argument dat mensen die een kapje dragen de 1.5 meterregel aan hun laars zullen lappen omdat het een vals gevoel van veiligheid zou geven, door Lenfant vergeleken met de stelling van de Katholieke Kerk dat het gebruik van een condoom promiscue gedrag in de hand zou werken. En als men, zo stelt hij niet geheel ten onrechte, zich onder bepaalde omstandigheden niet aan de quasireligieuze 1.5 meter kan houden, bieden de mondkapjes de mogelijkheid elkaar niet, of minder, te besmetten. Mondkapjes geven immers net zomin een garantie tegen besmetting met corona als het gebruik van een condoom met zekerheid een zwangerschap voorkomt? Maar moet je het gebruik dan ontraden? Hij als Fransman in Nederland en ik als Nederlander in Frankrijk hebben geen enkele moeite om die vraag met NEE te beantwoorden.