CHILEENSE COLLAGES – 2 (27032012)

Woensdag, 21 maart 2012 – Ushuaia – Puerto Navarino – Murraykanaal. Op de Plaza Islas Malvinas worden het grote monument ter nagedachtenis van de gevallenen en het parkje er omheen opgeknapt. Er staat ook een klein apart monument voor de 323 man die met de kruiser Generaal Belgrano naar de bodem van de zee werden getorpedeerd. Het werktempo ligt onverschillig laag, het waait hard en het regent af en toe. Hier wordt op 2 april vast en zeker de grote nationale herdenking gehouden van wat 30 jaar geleden allemaal is misgegaan. Op de bonnefooi een oorlog beginnen en denken dat het wel goed zal aflopen is niet alleen kortzichtig, het is bovendien ongelooflijk stom. En dan te bedenken dat de vijand minder dan tien jaar eerder had voorgesteld de soevereiniteit over de Malvinas geleidelijk aan te gaan delen. Maar toen overleed Generaal Perón en in de chaotische periode daarna verdween het voorstel in een lade van het Ministerie van Buitenlandse Zaken, zo werd kort geleden onthuld door een diplomaat die er destijds bij betrokken was. En nu maakt Ushuaia zich op om de onnodige doden te gaan herdenken. De Presidente zal ongetwijfeld emotioneel eisen dat onderhandelingen over de overdracht van de eilanden zo snel mogelijk moeten beginnen en haar toespraak besluiten met de hartekreet “LAS MALVINAS SON ARGENTINAS”. In de stad hangen vlaggen, op winkelruiten en autoruiten zijn stickers geplakt met de slogan “USHUAIA, Capital de MALVINAS”, in El Diario del Fin del Mundo wordt de marathon “HARDLOPEN VOOR DE MALVINAS” aangekondigd, alsof dat alles in een klap kan oplossen. Een winkelier heeft met grote letters “GUILLERMO GO HOME” op zijn etalageruit geplakt. Een verwijzing naar de door de Argentijnen als provocerend ervaren aanwezigheid op de eilanden van Prins William, die er een helicoptertraining volgt. Zou zoiets nu echt de verkoop stimuleren of is het slechts bedoeld om te voorkomen als een soort NSB-er te worden gebrandmerkt? Malvinas voor en Malvinas na dus, maar het monument ligt er behoorlijk verwaarloosd bij, niet iets dat dezelfde betrokkenheid op alle andere dagen van het jaar doet vermoeden.

We wachten in het VVV-kantoor bij de haveningang. Op de toiletten hangt de verontschuldigende mededeling “WE DON’T PROVIDE TOILETTE PAPER BECAUSE PEOPLE HAVE STOLEN IT MANY TIMES”. Het herinnert me aan minstens twee landen waar ik heb gewerkt waar iets soortgelijks op kantoor gebeurde, zodat bij het verlaten van het gebouw werd gecontroleerd of iemand een gestolen rol wc-papier in zijn of haar tas had. Dergelijke mijmeringen verkorten het wachten totdat kan worden ingescheept in ons drijvende hotel voor de komende dagen, het “expedition cruise ship” Stella Australis. Een korte wandeling over de pier, langs een Russisch schip dat tochten naar de Antarctica maakt, stukken avontuurlijker dan onze scheepsreis door Vuurland. Om acht uur ’s avonds vertrekt ons schip uit Ushuaia. Hoewel het er op de kaart uitziet dat in een rechte lijn kan worden overgestoken, vaart het schip tijdens de eerste gangen van het diner een heel stuk naar het oosten in verband met een rotsformatie midden in het Beaglekanaal. Zo tegen het toetje wordt de steven gewend en gaan we westwaarts. We varen nu in Chileense wateren, Ushuaia ligt aan de andere kant van het schip. “Welkom in Chili”, wordt er getoast vanaf de Captain’s table. Bij ?uerto Navarino gaan we voor anker. De Chileense autoriteiten komen aan boord, het schip ligt een uur min of meer stil. Bij het digestief kan eindelijk de bocht naar links worden gemaakt, het Murraykanaal in, richting Kaap Hoorn. Nog een tijd lang zijn de lichten van Ushuaia zichtbaar, daarna slechts donkere nacht met af en toe het licht van een baken. Terwijl ik slaap, varen we de Nassaubaai binnen. De zee wordt ruwer, slapen in een zeevast bed betekent niet dat je de bewegingen van het schip niet voelt, het verandert op zulke momenten in een schommelbed.

Donderdag, 22 maart 2012 – Kaap Hoorn en de Baai van Wulaia. Het vuurtorenlicht bevestigt dat de Stella Australis bij Kaap Hoorn voor anker is gegaan. Het is nog pikkedonker, de grote vraag is of de weersomstandigheden het zullen toelaten om aan land te gaan op het zuidelijkste punt van Chili én van Zuid-Amerika. Het is iets waar ik erg naar uitkijk. Tijdens de briefing van gisteravond werd terloops gemeld dat de passagiers van de inkomende cruise niet aan wal hadden kunnen gaan, dat zou ons dus ook kunnen overkomen. Gekleed in de warmst mogelijke waterdichte kleding, mutsen of petten op, handschoenen aan, staan we voor dag en dauw te wachten of het verlossende groene licht zal worden gegeven. Het schip ligt aan de lijzijde van het eiland, de zee is volop in beweging, we zien de verkenners in hun Zodiacs - grote open rubberboten met krachtige buitenboord motoren – wegvaren om de landingsplaats te gaan inspecteren. Hoewel Ushuaia zich toeristisch verkoopt als “El Fin del Mundo – Het Einde van de Wereld” ligt het echte einde van de wereld bij Kaap Horen, uren verder varen naar het zuiden. Kaap Hoorn, Nassaubaai, Stateneiland, Straat Lemaire, Barnevelteiland, de l’Hermite eilanden, allemaal namen die onze ondernemende landgenoten hier bijna 400 jaar geleden voor het eerst op de kaart zetten. Tijdens een expeditie onder leiding van Jacob Le Maire, wiens vader er de belangrijkste financier van was, en schipper Willem Schouten. Het doel was om een alternatieve route naar Azië te vinden om het VOC monopolie op de zeeroute via Kaap de Goede Hoop en door de Straat Magelhaans letterlijk te kunnen omzeilen.

wordt vervolgd