NIEUWE KAAPSE KRONIEKEN - 45 (14102009)

Vrijdag, 11 september 2009. Een schandaal is als een donderslag bij heldere hemel, het gebeurt totaal onverwacht. Vaak gaan schandalen over iets triviaals, in Zuid-Afrika zit er meestal een zwart of wit, ergo een raciaal, kantje aan. Zoals bij de twee “actuele” schandalen die het land al dagen bezighouden. Het ene gaat over een jonge zwarte vrouwelijke atlete uit een arm plattelandsdorp, het andere gaat over een blanke jongeman uit een middenklasse buitenwijk van Kaapstad. Castor Semenya, die zwarte jonge vrouw, wordt in Berlijn moeiteloos wereldkampioen op de 800 meter hardlopen, volgens de kenners rent ze echter veel te hard. Maar daar gaat het toch om? Alsof ze een snelheidsovertreding heeft begaan! Doping? Nee, waarschijnlijk teveel mannelijke chromosomen. Ze zou een hermafrodiet zijn, een woord waarvan de meeste Zuid-Afrikanen niet eens weten wat het betekent. “Als het een blank meisje was geweest, had niemand eraan getwijfeld”, roept de zwarte voorzitter van de atletiekbond. Haar moeder, zusje, oud klasgenootjes weten allemaal 100% zeker dat ze een vrouw is. Haar vader laat het geboortebewijs op de televisie zien, er staat duidelijk “female” op. Wat wil je nog meer? Julius Malema, het zelfbenoemde hoofd van de afdeling “afzeiken en beledigen andersdenkenden” van het ANC weet het ook heel zeker. Terwijl ik er van overtuigd ben dat hij tot een week geleden nog nooit van Castor Semenya had gehoord. Wie wel trouwens? Julius windt zich flink op omdat blanke Zuid-Afrikanen zich onvoldoende solidair zouden tonen met de atlete en er te weinig naar het vliegveld zijn gekomen om haar te verwelkomen. Degene met wie vrijwel niemand solidair is heet Brandon Huntley. Een 31 jarige blanke oud Kapenaar die in Canada zowaar politiek asiel heeft gekregen omdat hij in Zuid-Afrika zou zijn vervolgd vervolgd vanwege zijn huidskleur. Als tijdelijk inwoner van het land, kan ik daar wel om lachen, hoeveel zwarte Afrikanen komen op deze manier West-Europa niet in. Maar niet hardop dus, want vrijwel alle “achterblijvers” voelen zich goed genaaid en het ANC spreekt uiteraard van racisme. Heerlijk al die schandalen die ontelbare beeldschermen en krantenkolommen vullen en van vrijwel iedereen die er niets mee te maken heeft een trekpop maakt in de handen van de politieke poppenkastmakers.

Zaterdag, 12 september 2009. Terwijl ik vannacht op de hoogste verdieping lag te slapen, zijn op de begane grond restaurant “Bouillabaisse” en crêperie “Crêpe Suzette” ter ziele gegaan. Nog geen negen maanden na hun geboorte op de eerste dag van dit jaar. Toen ik er vanmorgen koffie wilde gaan drinken, werd de tent leeggehaald. Het personeel stond er wat ontdaan bij, hen was niets verteld. Dat de lop er niet inzat, had ik al lang door. Het gebouw waar ik woon ligt namelijk nogal uit de loop en uit het zicht. De straat waar de hoofdingang is, is na kantooruren totaal verlaten. Op wat zwervers na die onderweg zijn naar de nabijgelegen nachtverblijven. Zoiets moedigt niet aan in Kaapstad. Bovendien zijn de ramen aan alle kanten dichtgeplakt met de aankondiging: “COMING SOON: THE EPICUREAN FOOD EMPORIUM”. Erachter verschuilt zich een lege winkelruimte van enkele honderden vierkante meters. Ook dat nodigt niet uit. Ik heb ruim de tijd gehad om de klassieken er op na te slaan: een “epicurist”, een volgeling van Epicuris, is kort gezegd iemand die heel erg van lekker eten houdt, een “emporium” was bij de oude Grieken de plaats waar uit het buitenland aangevoerde goederen werden verhandeld. Een marktplaats voor lekkerbekken derhalve, die al een jaar geleden zou worden geopend, de ondernemers die daarvoor het geld moesten ophoesten hebben het echter af laten weten. De lekkerbekken zoeken hun heil nu noodgedwongen elders. Geen koffie op mijn vertrouwde plek dus. De shop van het naastgelegen benzinestation wordt verbouwd, dus ook geen Afrikaanse zaterdagkrant. Aan de overkant wordt de laatste hand gelegd aan Cape Quarter, een nieuw winkelcentrum dat achter de gevels van honderd jaar oude huizen en winkels wordt gebouwd en over een maand of zo zal worden geopend. Met minstens tien nieuwe restaurants en koffiebars, maar dat haalt natuurlijk niet bij een lekkerbekkenparadijs. Vind ik.

Vrijdag, 18 september 2009. Zoals zo vaak voert afgunstig gezeik – dat in Den Haag ongetwijfeld “een debat” zal worden genoemd - weer eens de boventoon in de vaderlandse politiek. Deze keer is Prinses Christina de klos. Schande, ze heeft haar spaargeld op de belastingvriendelijke Kanaaleilanden gestald. Iets dat overigens volkomen legaal is in Engeland, waar ze woont. Waarom is het wel goed nieuws dat de Rolling Stones en U2 hun muziekrechten bij brievenbusbv’s in Amsterdam onderbrengen om precies dezelfde reden, zo vraag ik me af. De “Christina regeling” gold ook voor ridders te voet zoals ik. Toen ik in Engeland ging wonen en werken, ging ik er een bankrekening openen. Daarvoor moest je wel eerst op bezoek bij de filaalmanager van de bank. Die heette heel toepasselijk, ik zal het nooit vergeten, Mr. Till, meneer Kassa. Na het uitwisselen van de beleefdheden kwamen we op het doel van mijn bezoek, dat volgens mij het openen van één enkele bankrekening was. “Nee, twee rekeningen” zei hij, “eentje hier en een spaarrekening op de Kanaaleilanden, dat doen we voor alle expatriates. Over de rente die je daar krijgt hoef je daar namelijk geen belasting te betalen.” Zo gezegd zo gedaan en nimmer het doelwit geweest van afgunstig Haags gebep. Het geluk is in deze gewoon met de relatief minderbedeelden, zo vermoed ik.

wordt vervolgd