ANDERE TANGOS (25052004)

Maandagavond 24 mei 2004. Het heeft in Buenos Aires al meer dan 24 uur aan een stuk door geregend. Als het wat minder lijkt te worden, loop ik in de luwte van de huizen snel naar de supermarkt. Mijn geliefde is op familiebezoek in Nigeria en het vriesvak van de koelkast is bijna leeg, vandaar. Bij de Disco, onze eigen Appie Heijn ver van huis, zijn de vriesvakken helemaal leeg “een storing meneer.” Er zit niets anders op dan naar COTO, de concurrent, te gaan. Onderweg daar naartoe kom ik op de Avenida Córdoba langs het Culturele Centrum Konex en kijk in de vitrine wat er voor deze week op het programma staat. Bij Konex kun je voor van alles en nog wat terecht. Vandaag zijn er in het kader van het festival Buenos Aires Jazz schilderijen te zien van Paula Streletzky en wordt de film “Mo´s Better Blues” van Spike Lee vertoond. Verder is er Engelse les, tangoles voor gevorderden, een speciale tangoles voor dames om hun techniek bij te schaven en een discussiebijeenkomst over het Freudiaanse van James Joyce. Voor meeste activiteiten wordt geen toegang geheven. Over vijf minuten begint als laatste evenement voor vandaag de presentatie van de CD “Otros Tangos.”

De keuze tussen diepvriesproducten en “andere tangos” is niet al te moeilijk. Uiteindelijk zijn er in Buenos Aires meer betaalbare restaurants dan in heel Nederland, bovendien worden daar goede en zeer betaalbare maaltijden geserveerd. “Heb je nog een kaartje?” vraag ik aan de receptioniste. “Voor de presentatie?” is de tegenvraag. Alsof er op dit uur nog weet ik niet hoeveel andere dingen zijn te doen. Ik gedraag me Argentijns, dat wil zeggen vriendelijk, en bevestig dat ik voor “de presentatie” kom. In het kaartje dat ik krijg, is daarna verder niemand meer geïnteresseerd. De kleine zaal biedt plaats aan ongeveer vijftig mensen en is al behoorlijk vol. Een in een opvallend rood hesje met veel glittertjes geklede mollige vrouw doet de ronde en kust vrijwel iedereen welkom. Als even later een ietwat bejaarde man tijdens zijn langdradige welkomstwoord ook nog eens haast iedere toeschouwer bij naam en toenaam goedenavond wenst, weet ik zeker dat ik tot de kleine minderheid van het publiek behoor die geen kennis, vriend of familielid van de twee artiesten is.

De pianist Mario Valdéz en de zangeres Miriam de Luca hebben zich tot doel gesteld om in het vergeetboek geraakte oude tangos nieuw leven in te blazen. Heel toepasselijk begint Mario de avond met een tango uit 1906! Tussen de nummers door krijgen we college, want hij is tevens “investigador - onderzoeker” en doceert Tangokunde. Ja, dat bestaat echt. Het Konex heeft een “Instituut voor Hogere Culturele Studies” waar je voor de “diplomatura superior en Tango” kunt studeren! “Nee de tango stamt niet uit de bordelen” wordt ons een paar keer voor gehouden. “Nee de tango heeft niets met voormalige negerslaven te maken. Alle negers die er na de onafhankelijkheid nog in Argentinië woonden, zijn in het midden van de 19e eeuw als kanonnenvoer gebruikt.” De meesten althans en dat is beslist waar. Er bestaan hier twee onuitroeibaar mythes. De ene is dat “tango” is afgeleid van “?ango” de god van het vuur en de donder in de godsdienst van de Nigeriaanse Yorubas. Hun tegenhanger van onze Wodan. Het andere sprookje is dat alle afstammelingen van de destijds in het land wonende Afrikaanse slaven tijdens de gele koorts epidemie van de tweede helft van de 19e eeuw zouden zijn bezweken. Vandaar dat je in Buenos Aires geen zwarte gezichten ziet. De waarheid is echter dat de afstammelingen van de negerslaven in de militaire campagnes om de Indianen uit te roeien in de voorste linies liepen. Dat waren twee vliegen in één klap. Zo werd Argentinië van vrijwel alle gekleurde medemensen ontdaan en kan men zich sindsdien lekker in een Europees land wanen.

Het optreden kabbelt onverstoorbaar verder totdat Miriam problemen met haar keel krijgt en wat rust moet nemen. Mario heeft twee vrienden uit het stadsdeel Caballito in de zaal zitten die wereldberoemd zouden zijn. Ze hebben namelijk de tango gedanst in “Evita” de film waarin Madonna de hoofdrol speelde. Zij worden op het podium gevraagd om de andere aanwezigen hun kunnen te tonen. In mijn ogen is het ronduit verschrikkelijk. Een paar dikke dansende bejaarden die zichzelf serieus nemen. Op een van de achterste rijen kan ik niet meer zien dan twee lichamen vanaf de billen omhoog en dat is geen aangenaam gezicht. Zware billen, uitstulpende buiken. Een wat oudere dame in een veel te strakke lange broek waardoor het veel te kleine ondergoed zich lelijk aftekent, bah! Het zijn net Tante Leen en Johnny Jordaan die in hun nadagen een walsje in een café in de Amsterdamse Jordaan dansen. De vrienden en kennissen applaudisseren beleefd en lokken zo ook nog eens een toegift uit. Wat heeft Madonna in vredesnaam in die gasten gezien dat ik niet zie??

Het loopt tegen tienen, we worden zeer bedankt dat we ondanks het slechte naar het theatertje zijn gekomen. “Vergeet niet om onze CD te kopen! Slechts 10 pesos!” Vanachter de piano haalt Mario een plastic boodschappentas met handel tevoorschijn. Tien pesos is minder dan drie Euro’s, de CD kopen is wel het minste dat je in ruil voor een gratis optreden kunt doen. Onderweg naar huis schiet me te binnen waar ik Miriam de Luca eerder heb zien optreden. Dat was tijdens het Tangofestival in maart van dit jaar, toen ik noteerde dat ze “lichtvoetige tangos” zong. Na de rebbelende pianist en de dikke dansers van vanavond weet ik het niet zo net meer. Wat ik wel zeker weet is dat de koelkast thuis nog steeds bijna leeg is en dat ik zonder meer “andere tangos” heb gehoord en…… heb gezien.